1. Ana Sayfa
  2. Döviz
  3. Euro

Euro

Dünya’nın en büyük ikinci ekonomisi tarafından kullanılan Euro para birimi hakkında merak edilen çok sayıda ayrıntı var. Peki, Euro hakkında ne kadar bilgi sahibisiniz? EkoSayfa sizler için hazırladığı Euro dosyası ile dünyanın en büyük ikinci rezerv para birimi hakkında merak edilen her detayı bir araya getirdi.

featured

Euro Avrupa Birliği ülkelerinin oluşturduğu üye ülkelerde kullanılan resmi para birimidir. Avro olarak da bilinen Euro, her Avrupa Birliği üye ülkesi tarafından kullanılmamaktadır. ABD Doları ardından dünyanın en büyük ikinci rezerv para birimine sahip olan Avro, dolaşımda yer alan banknot ve madeni para ile birlikte en büyük değere sahip para birimi unvanını uzun süre elinde bulundur.

Euro Nedir?

Euro Avrupa Birliği üye ülkelerinin kullandıkları ortak para birimidir. Euro Bölgesi’nde yer alan toplam 19 ülke ve birlikte bulunmayan 7 ülke, dünyanın en büyük ikinci rezerv para birimini doğrudan ülke para birimi olarak kullanmaktadır. Dolar ve dünyadaki pek çok para biriminin aksine, muhasebe işlemleri için alt para birimlerine Avro ayrılmamıştır.

Hangi Ülkeler Euro Kullanılır?

Euro kullanan ülkeler Avrupa Birliği’nin tamamı olmamakla birlikte, birlik üyesi olmayan ülkelerden de oluşan 26 ülkelik bir tabloda listelenebilir. Resmi para birimi Avro olan ülkeler şu şekildedir:

  1. Almanya
  2. Andorra
  3. Avusturya
  4. Belçika
  5. Estonya
  6. Finlandiya
  7. Fransa
  8. Hollanda
  9. İrlanda
  10. İspanya
  11. İtalya
  12. Karadağ
  13. Kıbrıs
  14. Kosova
  15. Letonya
  16. Litvanya
  17. Lüksemburg
  18. Malta
  19. Monako
  20. Portekiz
  21. San Marino
  22. Slovakya
  23. Slovenya
  24. Vatikan
  25. Yunanistan
  26. Zimbabve

Hangi AB Ülkeleri Euro Kullanmaz?

Euro kullanmayan AB ülkeleri İngiltere de dahil edildiğinde toplam 10 ülkeden oluşur. İngiltere Brexit ile Avrupa Birliği’nden ayrılma çalışmalarına devam etmektedir. Avrupa Birliği üye ülkesi olmasına karşın Avro kullanmayan ülkeler ve kullandıkları para birimleri şu şekildedir:

  • Bulgaristan: Bulgar Levası
  • Çekya: Çek Korunası
  • Danimarka: Danimarka Kronu
  • Hırvatistan: Hırvat Kunası
  • İngiltere: İngiliz Sterlini

Euro Sembolü Nedir?

Euro sembolü “€” işaretidir. Klavyede Ctrl+Alt+E tuşlaması ile Avro işareti yapılabilir.

Dolaşımda Bulunan Euro Banknotları Hangileridir?

Dolaşımdaki Euro banknotları toplam 7 adettir. Dolaşımda bulunan Avrolar, değerleri ve ölçüleri şu şekildedir:

  • € 5: 120 x 62 mm ebatlara sahip olan banknot, gri renktedir.
  • € 10: 127 x 67 mm ebatlara sahip olan banknotun rengi kırmızıdır.
  • € 20: 133 x 72 mm ebadı bulunan banknot, mavi renktedir.
  • € 50: Turuncu renkli banknotun ebatları 140 x 77 mm’dir.
  • € 100: 147 x 82 mm basılan banknotun rengi yeşildir.
  • € 200: Sarı renkli banknot 153 x 82 mm ebatlıdır.
  • € 500: Mor renge sahip olan banknotun boyutları 160 x 82 mm’dir.

Euro Dolaşımında Hangi Madeni Paralar Kullanılır?

Euro’da madeni para seçeneği toplam 8 tanedir. Tüm dünyada dolaşımda bulunan madeni Euro paraları şunlardır:

  • € 0,01
  • € 0,02
  • € 0,05
  • € 0,10
  • € 0,20
  • € 0,50
  • € 1
  • € 2

Euro’ya Ne Zaman Geçildi?

Euro’ya geçiş tarihi kabul, tanıtım ve dolaşım olarak üçe ayrılır. 16 Aralık 1995 tarihinde Euro adı resmen tanınırken, finans piyasalarının Euro ile tanıştığı tarih 1 Ocak 1999 yılıdır. Hesap birimi olarak tüm dünyanın 1999 yılının ilk gününde tanıdığı Euro, dolaşıma 1 Ocak 2002 tarihinde girerek kullanıma başlamıştır.

Euro Hangi Ülkede Basılır?

Euro basımı yapılan ülke ile ilgili bir sınırlama bulunmamaktadır. Euro basım yetkisi Avrupa Merkez Bankası (ECB) ait olsa da banka, basım işini ihale yolu ile matbaalara devretmektedir. Basın sırasında üye ülke merkez bankaları (NCB) matbaaları da kullanılır.

Her üye ülkenin merkez bankası matbaalarının da kullanıldığı banknot basımında, basılacak tutar ile ilgili düzenlemeleri ECB yürütür. Banka, piyasadan tahvil satın almaya karar verdiğinde her ülke merkez bankasının ödenmiş sermayeleri oranında tahvil dağılım planı oluşturarak, paranın dağıtılması ve kısmen tutulması kararını verir. ECB harcamaları ise dağıtılacak paradan düşülür. Dağıtılmayan tutar ise ECB tasarrufunda döviz, faiz, kredi ve altın riski olarak tutulmaktadır.

Madeni paraların basımı ise yine ECB izni sonrasında Avro sistemine bağlı ülkelerce gerçekleştirilir. Madeni para basımı için üst limitler ECB tarafından belirlenir.

ECB 1 Haziran 1998 yılında Almanya’nın Frankfurt şehrinde kuruldu. Faaliyetlerini halen Frankfurt şehrinde devam etmektedir. Euro basım kararları bu açıdan bakıldığında, Almanya’nın Frankfurt şehrinden verilmektedir.

Avrupa Merkez Bankası (ECB) Görevleri Nelerdir?

ECB görevleri herhangi bir ülkenin merkez bankaları ile paralellik gösterir. Farklı olarak ECB, 19 üyesi bulunan birliğin para politikasını yönetme sorumluluğunu üstlenmektedir.

1 Haziran 1998 tarihinde Almanya’nın Frankfurt şehrinde kurulan banka, Avro’nun alım gücünü koruma ve Euro bölgesinde istikrarı koruma görevlerini üstlenir. Üye ülkelerce seçilen başkan önderliğinde düzenlenen toplantılarda politikalar belirlenirken, Başkanlık koltuğunda 1 Kasım 2019 yılından bu yana Fransız politikacı Christine Lagarde oturmaktadır.

Bankalar üstü bir kuruluş olarak hayata geçirilen ECB yetki ve görevleri, 1992 yılında imzalanan Maastricht Anlaşması’nda yer alan protokollerle belirlenmiştir. Siyasi otoriteden bağımsız olarak faaliyet yürüten ECB yetki ve görevleri şunlardır:

  • Para politikasının belirlenmesi ve uygulanması,
  • Döviz alım – satım işlemlerinin sağlanması,
  • Sorunsuz işleyen ödeme sisteminin teşvik edilmesi,
  • Ulusal merkez bankaları aracılığı ile Euro banknotlarının ihraç izni verilmesi ve ihracın gerçekleştirilmesi,
  • Merkez Bankası bilançosunun hazırlanması ve istatistik verilerin toplanması
  • Finans piyasasında istikrar kontrolünün gerçekleştirilmesi,
  • Kredi kuruluşlarının denetlenmesi.

Euro Ne Zaman Türkiye’ye Geldi?

Euro’nun Türkiye’ye gelişi tüm dünya ile benzer tarihlere karşılık gelir. 1 Ocak 2002 tarihinde tüm dünya ile birlikte Türk ekonomisi de Euro kullanmaya başlamıştır.

Euro Neden Önemlidir?

Euro’nun önemi dünyanın ikinci rezerv para statüsü olması ile birlikte, Euro bölgesinin dünyanın en büyük ikinci ekonomisi olmasından da kaynaklanır. Küresel ticarette önemli bir kullanım oranına sahip olan Avro, Türkiye’nin ithalat ve ihracatta en çok kullandığı ikinci para birimi olması sebebi ile anlık hareketleri ülkemizde yakından takip edilir.

Avro gidişatını etkileyecek ekonomik gelişmeler, yatırımcılara ve vatandaşlara küresel ekonominin gidişatı hakkında fikir verir. Ayrıca Türkiye’nin dış ticarette en önemli partnerleri, AB üyesi ülkelerdir. Bu ülkelerle yapılan ticarette Euro kullanılıyor olması, ülkemiz için Euro’yu neredeyse dolar kadar önemli bir para birimi haline getirmiştir.

Euro Bölgesi para politikaları da emtia fiyatlamaları ve küresel yatırımcıların risk iştahlarını belirlemede önemli bir ölçüttür. ECB kanadından gelecek faiz indirimi ve tahvil alımları dolaşımda bulunan Euro miktarını artırma etkisi ile yatırımcıların Euro Bölgesi dışında kalan ülkelere yatırımlarını taşıma ihtiyacı oluştururken; benzer şekilde faiz artırımı yapıldığında gelişmekte olan ülkelere göre daha güvenli olan Euro bölgesine sermaye transferi gerçekleşerek gelişmekte olan ülkelerden sıcak para girişi gerçekleşir.

Euro Fiyatı Nasıl Belirlenir?

Euro fiyatının belirlenmesi arz – talep piyasasında gerçekleşen işlemlere göre şekillenir. Yatırımcıların Avro satın alma ve Avro bozdurma motivasyonlarının arkasında, Euro Bölgesi’nin gerçekleşen ekonomik aktiviteleri yatmaktadır. Bölgenin amiral gemisi Almanya ekonomisi, Euro para birimi değerini en çok etkileyen ülke olarak takip edilmesi gerekli ülkeler listesinin başına yazılabilir.

Her para biriminde olduğu gibi para birimlerinin güveni, ülke ekonomisi ve merkez bankalarına olan güveni yansıtır. Paraların değer kazanıp kaybetmesi arkasında yatan en önemli belirleyici etkenlerin başında da enflasyon gelir. Türkiye’nin aksine ABD ve Euro Bölgesi enflasyonu düşürmekle değil, yükseltmekle uğraşmaktadır. Düşük enflasyonla arzu edilen büyüme rakamlarının yakalanamadığı Avrupa Birliği ülkelerinde, enflasyon oluşturmak için paranın değersizleştirilmesi adında bol likidite politikaları hayata geçirilir.

Piyasada dolaşımda daha fazla Avro’nun bulunması, Avro’yu diğer para birimlerine karşı değersizleştirir ve değer kaybetmesine yol açar. Tüm dünyada Euro Dolar paritesi takip edilerek Euro’nun güncel değeri takip edilirken, ülkemizde Euro TL paritesi üzerinden 1 Euro’nun Türk Lirası karşılığı takip edilir. Küresel piyasaların aksine Türkiye’de Euro fiyatını belirleyen etmenler ise genellikle Türk ekonomisi ile ilişkilidir.

Gelişmekte olan ülke para birimleri ile paralel hareket eden TL, belirli dönemlerde Euro’nun gelişmekte olan ülke para birimleri ile benzer fiyatlanırken; kimi dönemlerde negatif ayrışma yaşar. Ülke gündeminde yer alan siyasi, jeopolitik ve ekonomik riskler kaynaklı gerçekleşen negatif ayrışmalarda, Avro değeri sabit veya düşüyorken Türk Lirası karşısında değer kazanmasına yol açar.

Euro Volatilitesi Türk Ekonomisini Nasıl Etkiler?

Euro TL değer değişiminin ekonomiye etkileri gerçekleşen hareketin yönü ve şiddetine göre farklılık seyreder. Euro kurunda yaşanan değişimler kimi zaman Türk ekonomisi lehine gerçekleşirken, kimi zaman olumsuz etkileri ile dolar kadar olmasa da ekonomi dinamiklerine zarar verebilir düzeyde gerçekleşebilir.

Avro ülkemizde en çok yatırım yapılan ve en fazla rezervi bulunan ikinci para birimidir. Geçmiş yıllarda Avro öncesi Almanya para birimi Mark yerini yürürlüğe girdiği tarihten bu yana Euro’ya bırakırken, tasarruf sahipleri ve şirketler ellerinde Avro bulundurur. Birikimlerini korumak isteyen tasarruf sahipleri altın ve dolar ardından Euro satın almayı tercih ederken; şirketler Avrupa ülkelerinden temin ettikleri dış finansman ödemelerini ve ithalat ürünlerinin ödemeleri karşılamak adına Euro talebinde bulunur.

Yukarıda paragrafta verilen örnekler, Euro kurunda yaşanacak değişimlerin Türk ekonomisine olası etkilerini anlamak için tek başına yeterlidir. Kurda yaşanacak artış döviz borcunun Türk Lirası karşılığını artırarak şirketlerin borç ödemesini zorlaştırmakta ve ithal girdilerin fiyatlarını artırarak maliyetleri yükseltmektedir. Enflasyon artışını beraberinde getiren bu etki sırası ile finansman maliyetlerini artırarak yeni yatırımların önünde büyük engel teşkil edebilmektedir.

Euro TL Nasıl Hareket Etmeli?

Avro TL’de istenen hareket enflasyon oranı kadar artış şeklinde özetlenebilir. Türk ekonomisinin tercih ettiği cari açıkla büyüme modeli gereği düşük enflasyonu sürdürülebilir şekilde koruyamamaktadır. Enflasyon kadar artacak Euro TL ise finansman maliyetlerini ve enflasyonu tetikleyici fiyat artışlarını etkilemeyecek ve öngörülebilir ekonomi politikaları oluşturulması önünde engel teşkil etmeyecektir.

Ani ve yüksek volatilite ile gerçekleşen kur hareketleri, hedge mekanizmasını yeterince çalıştıramayan şirketlerin nakit akışlarına ciddi zararlar vererek iflaslara varan olumsuzlukları beraberinde getirebilir. Kurda yaşanan artış her ne kadar Türk mallarının değerini kısa vadede düşürerek ihracat için olumlu etki gerçekleştirse de uzun vadede yıkıcı etkileri yapıcı etkilerini gölgeler.

Geçmişten Bugüne Kadar Euro TL Nasıl Fiyatlandı?

Son yılların Euro TL fiyatlaması gözlemlendiğinde kurdaki artış gözlenebilir. Türk ekonomisinde düşük enflasyon ve yüksek sıcak para girişi gerçekleştiği dönemlerde artışın sınırlı kaldığı gözlemlenirken, enflasyonun yüksek ve sıcak para çıkışının gerçekleştiği dönemlerde Euro TL hızlı artış gerçekleştirmiştir. 2002 – 2020 yılları arasında gerçekleşen Euro TL fiyatlaması şu şekilde özetlenebilir:

  • 2002 Yılı Euro TL: Ortalama 1.436.662,02 TL – En düşük 1.126.998,00 TL – En yüksek 1.726.108,00
  • 2003 Yılı Euro TL: Ortalama 1.693.429,60 TL – En düşük 1.503.905,00 TL – En yüksek 1.866.946,00
  • 2004 Yılı Euro TL: Ortalama 1.776.210,74 TL – En düşük 1.583.630,00 TL – En yüksek 1.902.020,00
  • 2005 Yılı Euro TL: Ortalama 1,67759 TL – En düşük 1,58800 TL – En yüksek 1,85490 TL
  • 2006 Yılı Euro TL: Ortalama 1,80868 TL – En düşük 1,55700 TL – En yüksek 2,13480 TL
  • 2007 Yılı Euro TL: Ortalama 1,78676 TL – En düşük 1,67040 TL – En yüksek 1,91070 TL
  • 2008 Yılı Euro TL: Ortalama 1,90492 TL – En düşük 1,70100 TL – En yüksek 2,21090 TL
  • 2009 Yılı Euro TL: Ortalama 2,16089 TL – En düşük 2,03930 TL – En yüksek 2,31100 TL
  • 2010 Yılı Euro TL: Ortalama 1,99895 TL – En düşük 1,90300 TL – En yüksek 2,15300 TL
  • 2011 Yılı Euro TL: Ortalama 2,33360 TL – En düşük 2,02980 TL – En yüksek 2,58090 TL
  • 2012 Yılı Euro TL: Ortalama 2,31560 TL – En düşük 2,18830 TL – En yüksek 2,45600 TL
  • 2013 Yılı Euro TL: Ortalama 2,53084 TL – En düşük 2,31910 TL – En yüksek 2,98970 TL
  • 2014 Yılı Euro TL: Ortalama 2,91122 TL – En düşük 2,75850 TL – En yüksek 3,21100 TL
  • 2015 Yılı Euro TL: Ortalama 3,02498 TL – En düşük 2,62810 TL – En yüksek 3,47470 TL
  • 2016 Yılı Euro TL: Ortalama 3,34361 TL – En düşük 3,16700 TL – En yüksek 3,78320 TL
  • 2017 Yılı Euro TL: Ortalama 4,12125 TL – En düşük 3,71530 TL – En yüksek 4,69620 TL
  • 2018 Yılı Euro TL: Ortalama 5,66958 TL – En düşük 4,49210 TL – En yüksek 7,84680 TL
  • 2019 Yılı Euro TL: Ortalama 6,35843 TL – En düşük 5,94350 TL – En yüksek 6,95440 TL
  • 2020 Yılı Euro TL: Ortalama 7,62901 TL – En düşük 6,52130 TL – En yüksek 9,30270 TL

Euro Nereden Alınır ve Satılır?

Euro alım satım işlemi geçmişte olduğu gibi döviz büroları ve kuyumcular üzerinden gerçekleştirilebilirken, bahsedilen satış noktalarına ek olarak bankalar üzerinden de gerçekleştirilebilir. Bankalar üzerinden fiziki Euro alım satımı yapabilmenin yanında, açılacak döviz mevduat hesapları ile vadeli veya vadesiz mevduat hesaplar üzerinden Euro alınabilir ve bozdurulabilir. Bankaların Avro alış satış fiyat farkı (makas farkı), fiziki satın alınacak Avro’ya göre daha düşüktür. Vadeli döviz mevduat hesapları üzerinden Euro cinsi faiz geliri elde edilebilir.

Altın ve dolar yatırımı ardından Türk yatırımcıları, en çok Euro satın alarak tasarruflarını enflasyona karşı koruma altına almayı tercih ederler. Yastık altı olarak tabir edilen ve Anadolu’da var olan “Kefen Parası” geleneğinde her vatandaş, vefat dönemi giderlerini karşılamak adına kenarı birikim ayırır. Altın ve dolar ile birlikte Euro en çok satın alınan döviz türü olarak Türk yatırımcısının tasarruflarında yer alır.

Uzun vadeli tasarruf koruma amacı yanında Euro USD veya Euro TL pariteleri üzerinden kazanç elde etmek isteyen traderlar, Forex piyasası üzerinden düşük makas farkı avantajından yararlanarak Avro alım satımı ile kazanç elde etmeye çalışırlar. Sürekli ekran başında kalmayı gerektiren bu yatırım davranışı, Euro grafik verileri kullanılarak geliştirilen teknik analiz çalışmaları ardından yakalanan trendlere göre gerçekleştirilir. Profesyonellerce tercih edilmesi gereken bu yatırım tarzında, farklı periyotlarda Euro değişimleri üzerinden kazanç elde edilebilir.

Yorum Yap

Yorum Yap